Gümrük Rehberi

GTİP Kodu Yapısı: Her Rakam Ne Anlama Gelir? Tam Açıklama

Trazeroad Logistics
20 Mayıs 2026
5 dk

GTİP Kodu Yapısı: Her Rakam Ne Anlama Gelir? Tam Açıklama

GTİP Kodu Neden Bu Kadar Uzun?

İthalatçıların çoğu GTİP kodunu sadece bir sayı olarak görür. Aslında bu kod uluslararası ticaretin ortak dilidir — 200'den fazla ülke tarafından aynı şekilde kullanılır.

Kod uzun görünse de her rakam grubunun kendi anlamı vardır. Yapıyı bir kez kavradıktan sonra herhangi bir ürünün kodunu kendiniz okuyabilirsiniz.

GTİP Kodunun 4 Bölümü

Bölüm 1 — Fasıl (2 rakam)

İlk 2 rakam fasılı (chapter) gösterir. 97 fasıl vardır:

FasılKategori
01–05Canlı hayvanlar, hayvansal ürünler
06–14Bitkisel ürünler
27Mineral yakıtlar, petrol
61–63Tekstil, hazır giyim
84Makine, mekanik ekipman
85Elektrikli ekipman, elektronik
87Motorlu taşıtlar
90Optik, tıbbi cihazlar

Örnek: Dizüstü bilgisayar → Fasıl 84 (Makine)


Bölüm 2 — Başlık (4 rakam)

Sonraki 2 rakam fasıl içindeki başlığı belirler:

84 + 71 = 8471 → Otomatik veri işleme makineleri (bilgisayarlar)


Bölüm 3 — Alt başlık (6 rakam — Uluslararası)

6 haneli kod uluslararası HS kodudur. 200+ ülkenin tamamı bu düzeye kadar aynı sistemi paylaşır:

8471 + .30 = 8471.30 → Taşınabilir veri işleme makineleri (dizüstü bilgisayarlar)

Bu 6 haneli kod dünyanın her ülkesinde aynı ürünü ifade eder.


Bölüm 4 — Ulusal Düzey (8–10 rakam)

Azerbaycan'da TN XIF kodu 10 hanedir. Son 4 rakam ulusal detaylandırmadır:

8471.30 + .00.10 = 8471.30.00.10 → Azerbaycan için kesin TN XIF kodu

Tam Örnek: Dizüstü Bilgisayar

8  4  7  1  .  3  0  .  0  0  .  1  0
│──│  Fasıl 84 (Makine)
│──│──│──│  Başlık 8471 (Bilgisayarlar)
│──│──│──│──│──│  Alt başlık 8471.30 (Taşınabilir)
│──│──│──│──│──│──│──│──│──│  Ulusal .00.10 (AZ)

3 Örnek Daha

Erkek pamuklu gömlek

  • Fasıl 62 → Hazır giyim
  • Başlık 6205 → Erkek gömlekleri
  • 6205.20 → Pamuktan
  • AZ kodu: 6205.20.00.10

Elektrikli araç

  • Fasıl 87 → Taşıtlar
  • Başlık 8703 → Binek araçlar
  • 8703.80 → Elektrik motorlu
  • AZ kodu: 8703.80.10.00

Zeytinyağı

  • Fasıl 15 → Bitkisel yağlar
  • Başlık 1509 → Zeytinyağı
  • 1509.10 → Natürel
  • AZ kodu: 1509.10.10.00

Yanlış Kod Ne Olur?

Tek bir rakam hatası bile ciddi sonuçlara yol açabilir:

  • Fazla vergi: Doğru kod %0, yanlış kod %15 — $50.000'lik yükte $7.500 ekstra maliyet
  • Gümrük gecikmesi: Belge uyuşmazlığı yükün bekletilmesine neden olur
  • İthalat yasağı: Bazı kodlar özel izin gerektirir

Kodunuzu Nasıl Bulursunuz?

İki yol:

1. Manuel: DTÖ (Dünya Ticaret Örgütü) veri tabanından arama — zaman alır, uzmanlık gerektirir

2. AI ile: Zentria Flow™ — ürün adını yazın, 2 saniyede %98 doğrulukla kod bulunur. Ücretsiz plan: günde 3 arama.

Trazeroad Logistics gümrük müşavirliği hizmetinde her sevkiyat için TN XIF kodunu profesyonelce belirler. Yardıma ihtiyacınız varsa bizimle iletişime geçin.

#hs-code#tn-xif#customs#import#azerbaijan#zentria-flow

Sık Sorulan Sorular

QHS kodu ile TN XIF kodu aynı şey midir?
AHS kodu uluslararası 6 haneli sistemdir. TN XIF, Azerbaycan'ın 10 haneli ulusal sistemidir — HS'e dayanır ancak ulusal detay için 4 rakam eklenir.
QGTİP kodumu kendim bulabilir miyim?
AEvet, ancak karmaşık olabilir. Zentria Flow™ (zentriaflow.com) AI ile 2 saniyede %98 doğrulukla bulur — ücretsiz plan günde 3 arama. Trazeroad'un gümrük uzmanları da yardımcı olabilir.